Integriteitsbeoordeling bij subsidieverstrekking

Voor subsidie kunt u een integriteitsbeoordeling nodig hebben. Over deze integriteitsbeoordeling kunt u hier meer lezen.

Wet BIBOB

Op 1 juni 2003 is de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (wet BIBOB) in werking getreden. Deze wet biedt overheden een preventief instrument om zich te beschermen tegen misbruik van vergunningen, subsidies en te gunnen overheidsopdrachten (aanbestedingen). Bij misbruik moet vooral gedacht worden aan het met behulp van deze beschikkingen en gunningen ontwikkelen van criminele activiteiten of het gebruik maken van uit criminele activiteiten verkregen voordelen. Toepassing van deze wet bevordert een integere besluitvorming.

Subsidies zijn in de wet in het bijzonder in artikel 6 geregeld. De weigerings- en intrekkingsgronden van artikel 3 (gevaar, ernstig vermoeden van gevaar van crimineel handelen of voordeeltrekking daarvan e.d.) kunnen volgens artikel 6 worden ingeroepen, indien dit in de subsidieregeling is bepaald. Verder is bepaald dat een bestuursorgaan, naast een eigen onderzoek, de mogelijkheid heeft om een integriteitsonderzoek te laten doen door het landelijke Bureau BIBOB.

Door wie toegepast?

De Wet BIBOB wordt vooral toegepast door gemeenten en veel minder door provincies, waterschappen en andere bestuursorganen. De wet moet voorkomen dat de gemeenten ongewild criminele activiteiten mogelijk maakt door het verlenen van een vergunning, het verstrekken van subsidie of het verlenen van een overheidsopdracht (aanbesteding). De gemeenten bepalen zelf of een BIBOB-procedure nodig is en stellen daar ook zelf de criteria voor op. Gevolg is dat de criteria verschillen per gemeente. In de praktijk hanteren grote steden strengere criteria dan minder risicovolle gemeenten.

Tip! Bent u van plan een subsidieaanvraag in te dienen bij de gemeente Amsterdam? Op 1 juli 2009 is een pilot van de Wet Bibob bij subsidieverstrekking van start gegaan. Voor meer info ga naar www.eenveiligamsterdam.nl.

Consequenties voor subsidieaanvragers

Voor subsidieaanvragers kan de wet BIBOB een aantal consequenties hebben. Zo zullen zij bijvoorbeeld meer vragen moeten beantwoorden, wanneer ze voor een bepaalde subsidie een aanvraag indienen bij een bestuursorgaan. Iedere subsidieaanvrager kan worden geconfronteerd met een integriteitsonderzoek als de subsidiegever daar aanleiding toe ziet. Het subsidieverstrekkende bestuursorgaan beslist op basis van feiten en omstandigheden zelf of een dergelijk onderzoek (of een verdiept onderzoek via het bureau BIBOB) noodzakelijk is. Een dergelijk onderzoek kost tijd. Het bestuursorgaan geeft in zijn subsidieregels aan hoeveel tijd wordt besteed aan het besluiten op een subsidieaanvraag, inclusief het nodige onderzoek. Als wordt gekozen voor een onderzoek via het bureau BIBOB dan kan de onderzoekstijd worden verlengd. Met als gevolg verlenging van de subsidieaanvraag.

Landelijk Bureau BIBOB

De gemeente mag slechts zeer beperkt beschikken over gegevens uit zogenaamde ’gesloten gegevensbronnen’ (van bijvoorbeeld de politie en de belastingdienst), omdat dit privacy gevoelige informatie is. Daarom is er een landelijk Bureau BIBOB opgericht dat wél toegang heeft tot deze vertrouwelijke informatie. Het bureau valt onder het Ministerie van Justitie. De gemeente kan het bureau advies vragen als er twijfel bestaat over de integriteit van de aanvrager. Het Bureau BIBOB verricht dan een onderzoek naar de integriteit van de subsidieaanvrager/ontvanger en andere bij de subsidie betrokken natuurlijke personen en/of rechtspersonen die een zakelijke relatie hebben met de subsidieaanvrager/ontvanger. Het Bureau BIBOB rondt het advies binnen een termijn van vier weken af. Deze termijn kan eenmaal met vier weken worden verlengd. Het advies van het Bureau BIBOB kent drie mogelijke uitkomsten:

  • ’ernstig risico’ voor misbruik met de subsidie;
  • ’mindere mate van risico’ voor misbruik met de subsidie en;
  • ’geen risico’ voor misbruik met de subsidie.

Afronding onderzoek

Het BIBOB-advies is niet bindend, het bestuursorgaan mag dus ook afwijken van het advies. In het algemeen zal een bestuursorgaan het advies van Bureau BIBOB wel opvolgen. Indien het bestuursorgaan op basis van dit advies van plan is om negatief te beschikken, is het verplicht u hier vooraf over te informeren en u te vragen om uw zienswijze te geven. Overigens kunt u al eerder het advies inzien. Dit gebeurt alleen op aanvraag. Het bestuursorgaan laat u weten of uw zienswijze de beschikking beïnvloedt. Tegen de uiteindelijke beslissing van het bestuursorgaan staat bezwaar en beroep open, conform de Algemene wet bestuursrecht.


Verdieping

Hier vindt u meer informatie over de achtergrond van integriteitsbeoordeling bij subsidieverstrekking.